काठमाडौं। वन्यजन्तु संरक्षणसँग सम्बन्धित विभिन्न गैरसरकारी संस्थाहरूको प्रतिवेदनले फेसबुक विश्वमै अवैध वन्यजन्तु तस्करीको सबैभन्दा ठूलो अनलाइन बजार बनेको दाबी गरेको छ।
प्रतिवेदनअनुसार फेसबुकको मातृ कम्पनी मेटाको कमजोर सामग्री निगरानी प्रणाली तथा सामग्रीबाट आम्दानी गर्न सकिने व्यवस्थाका कारण अवैध कारोबारले प्रश्रय पाएको छ।
अन्तरदेशीय संगठित अपराधविरुद्धको विश्वव्यापी पहलद्वारा गरिएको अध्ययनअनुसार २०२४ अप्रिलदेखि २०२६ मार्चसम्म सामाजिक सञ्जालमा २० हजारभन्दा बढी विज्ञापन र २ लाख ६० हजारभन्दा बढी वन्यजन्तु तथा तिनका अङ्ग बिक्रीसम्बन्धी सामग्री फेला परेका थिए। तीमध्ये करिब ७५ प्रतिशत सामग्री फेसबुकमा मात्रै भेटिएका हुन्।
प्रतिवेदनमा बिक्रीका लागि राखिएका वन्यजन्तुमध्ये करिब ८४ प्रतिशत प्रजातिको अन्तर्राष्ट्रिय व्यावसायिक व्यापार पूर्ण रूपमा प्रतिबन्धित रहेको उल्लेख छ।
बिक्रीमा राखिएका प्रजातिमध्ये आधाभन्दा बढी संकटग्रस्त वा अति संकटग्रस्त अवस्थामा रहेका जनाइएको छ। यस्ता अवैध वस्तुको कुल विज्ञापित मूल्य ६ करोड ६० लाख अमेरिकी डलरभन्दा बढी रहेको प्रतिवेदनले देखाएको छ।
यस अवैध बजारमा सालक, गैँडाको खाग, चिम्पान्जी तथा विभिन्न संरक्षित चराचुरुङ्गी र तिनका अङ्गको खुलेआम किनबेच भइरहेको उदाहरणसमेत प्रस्तुत गरिएको छ।
शोधकर्ताहरूले विज्ञापन तथा सदस्यता आधारित आम्दानी प्रणालीले यस्ता अवैध खातालाई आर्थिक लाभ पुर्याइरहेको र त्यसले तस्करीलाई थप प्रोत्साहन दिएको आरोप लगाएका छन्।
यद्यपि, मेटाले यी आरोपबारे विस्तृत प्रतिक्रिया दिन अस्वीकार गरेको छ। कम्पनीले आफ्नो मञ्चमा संकटग्रस्त वन्यजन्तु र तिनका उत्पादनको किनबेचमा पूर्ण प्रतिबन्ध रहेको दाबी गरेको छ।
प्रकाशित मिति: १५ असार २०८३, सोमबार
प्रतिक्रिया