काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले पुनः आक्रामक व्यापारिक नीति अघि बढाउँदै औषधि, भारी ट्रक, घर नवीकरण सामग्री र फर्निचरमा उच्च भन्सार शुल्क लगाउने घोषणा गरेका छन्। अक्टोबर १ देखि लागू हुने नयाँ नीतिलाई उनको हालसम्मको कठोरतम कदम मानिएको छ।
ट्रम्पले ट्रुथ सोसलमार्फत जानकारी दिँदै भने, “जबसम्म कुनै कम्पनीले अमेरिकाभित्र औषधि उत्पादन कारखाना निर्माण गर्दैन, त्यसको आयातमा शतप्रतिशत कर अनिवार्य हुनेछ।” यससँगै विदेशी ब्रान्डेड तथा प्याटेन्टेड औषधि उत्पादनमा प्रत्यक्ष असर पर्न सक्ने देखिएको छ।
यो कदमको तीव्र विरोध अस्ट्रेलियाबाट आएको छ। सन् २०२४ मा मात्रै अस्ट्रेलियाले करिब १ अर्ब ३५ करोड डलर बराबरका औषधि अमेरिकामा निर्यात गरेको तथ्याङ्क संयुक्त राष्ट्रसंघको कमट्रेड डाटाबेसमा देखिन्छ। अस्ट्रेलियाका स्वास्थ्यमन्त्री मार्क बटलरले प्रतिक्रिया दिँदै भने, “उच्च भन्सार दरले अमेरिकी उपभोक्तामै थप बोझ पार्छ, यद्यपि अस्ट्रेलियाली निर्यातकर्ताले स्वतन्त्र व्यापारबाट लाभ उठाइरहेका छन्।”
औषधिपछि ट्रम्पले ट्रक उद्योगलाई समेत लक्षित गरेका छन्। उनले विदेशी मुलुकमा बनेका सबै भारी ट्रकमा २५ प्रतिशत भन्सार घोषणा गर्दै पिटरबिल्ट, केनवर्थ, फ्रेटलाइनर र म्याक ट्रकजस्ता अमेरिकी ब्रान्डलाई सहयोग गर्ने दाबी गरे। यसले विशेषगरी जर्मनीको डेमलर र स्विडेनको भोल्भोलाई ठूला क्षति गर्ने देखिएको छ। घोषणा सार्वजनिक भएपछि युरोपेली बजारमा दुवै कम्पनीको सेयर मूल्य तीव्र रूपमा घटेको छ।
राष्ट्रपतिले यो कदमलाई ‘राष्ट्रिय सुरक्षा’सँग जोडेका छन्। धारा २३२ अन्तर्गत आयातले सुरक्षा हितमा खतरा पुर्याएको ठहर भएमा राष्ट्रपति स्वयंले कर वा प्रतिबन्ध लगाउन सक्ने प्रावधान छ। ट्रम्प यसअघि पनि यही आधारमा संरक्षणवादी नीतिहरू अघि सारेका थिए।
घर नवीकरण सामग्री र फर्निचरसमेत करको दायरामा पर्न थालेका छन्। ट्रम्पले घोषणा गर्दै भने, “अक्टोबर १ देखि सबै किचन क्याबिनेट, बाथरुम भ्यानिटीमा ५० प्रतिशत र अपहोल्स्टर्ड फर्निचरमा ३० प्रतिशत कर लाग्नेछ।” अमेरिकी अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार आयोगका अनुसार सन् २०२२ मा बिक्री भएको फर्निचरको ६० प्रतिशत आयातमा भर पर्नु परेको थियो। यस घोषणापछि आयात–निर्भर वेफेयर र विलियम्स सोनोमा जस्ता खुद्रा कम्पनीहरूको सेयर तत्काल घटेको छ।
विशेषज्ञहरूले यी नयाँ करहरूले मुद्रास्फीतिको दबाब बढाउने चेतावनी दिएका छन्। ट्रम्प भने संरक्षणवादी नीति मार्फत अमेरिकी उद्योगलाई पुनः मजबुत बनाउन खोजिरहेका छन्। यसअघि उनको प्रशासनले सबै मुलुकका सामानमा आधारभूत १० प्रतिशत कर लगाइसकेको छ भने क्यानाडा, मेक्सिको र चीनमाथि आप्रवासन र मादक पदार्थ तस्करीलाई कारण देखाउँदै थप कर पनि लगाइएको छ।
अब सुरु हुन लागेको नयाँ कर प्रणालीले अमेरिकी अर्थतन्त्रमा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने विषयमा निकट भविष्यमै स्पष्ट हुने अपेक्षा गरिएको छ।
प्रकाशित मिति: १० आश्विन २०८२, शुक्रबार
प्रतिक्रिया