सांकेतिक तस्बिर
काठमाडौं। आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) प्रविधिको तीव्र विस्तारसँगै यसको सञ्चालन तथा पूर्वाधार खर्च बढ्न थालेपछि पश्चिमा मुलुकका ठूला प्रविधि कम्पनीहरू वित्तीय दबाब मा परेको विश्लेषण सार्वजनिक भएको छ।
एआई प्रणाली सञ्चालनका लागि आवश्यक कम्प्युटिङ शक्ति, डेटा प्रशोधन र पूर्वाधारमा हुने उच्च खर्चले कम्पनीहरूको लागत उल्लेखनीय रूपमा बढाइरहेको बताइएको छ।
प्रविधि विश्लेषकहरूका अनुसार पछिल्ला वर्षहरूमा एआईको प्रयोग तीव्र रूपमा बढे पनि त्यसबाट प्राप्त हुने प्रतिफल र खर्चबीचको सन्तुलनबारे प्रश्न उठ्न थालेको छ।
कम्पनीहरूले कर्मचारीहरूलाई एआई उपकरणको अनावश्यक प्रयोग नगर्न र स्रोतहरूको प्रभावकारी उपयोग गर्न आन्तरिक निर्देशन दिन थालेका छन्।
प्रतिवेदनहरूका अनुसार केही ठूला प्रविधि कम्पनीहरूले एआई सञ्चालनमा हुने खर्च नियन्त्रण गर्न बजेट व्यवस्थापन र प्रयोग सम्बन्धी नयाँ मापदण्ड लागू गर्न थालेका छन्।
एआई प्रणालीमा प्रयोग हुने कम्प्युटिङ स्रोत र डिजिटल टोकनहरूको अत्यधिक खपतले सञ्चालन लागत बढाएको जनाइएको छ।
आर्थिक तथा प्रविधि क्षेत्रका विश्लेषकहरूले एआईमा भइरहेको विशाल लगानी दीर्घकालीन रूपमा कति प्रभावकारी हुन्छ भन्ने विषयमा बहस बढ्दै गएको बताएका छन्।
उनीहरूका अनुसार एआईको प्रयोगबाट अपेक्षित उत्पादकत्व वृद्धि र व्यावसायिक लाभ हासिल नभए लगानीकर्ताहरूको अपेक्षा पूरा गर्न कठिन हुन सक्छ।
केही अध्ययनहरूले एआईसम्बन्धी खर्च तीव्र गतिमा बढिरहेको देखाएको छ।
विशेषगरी इन्जिनियरिङ, सफ्टवेयर विकास र डिजिटल सेवा क्षेत्रमा एआई पूर्वाधारमा हुने लगानीले कम्पनीहरूको सञ्चालन खर्च बढाएको उल्लेख गरिएको छ।
विज्ञहरूका अनुसार एआई प्रविधि भविष्यको महत्वपूर्ण उपकरण भए पनि यसको प्रयोग आर्थिक रूपमा दिगो र परिणाममुखी बनाउन आवश्यक छ।
केवल प्रविधिमा ठूलो लगानी गर्नु मात्र पर्याप्त नहुने र त्यसबाट स्पष्ट व्यावसायिक लाभ प्राप्त हुनुपर्ने उनीहरूको धारणा छ।
यता, विभिन्न देशहरूले एआईको प्रयोग र यसको प्रभावलाई आ-आफ्नै दृष्टिकोणबाट व्यवस्थापन गरिरहेका छन्।
केही मुलुकहरूले एआईलाई उत्पादकत्व वृद्धि र नवप्रवर्तनको माध्यमका रूपमा प्रयोग गरिरहेका छन् भने केहीले रोजगारी र सामाजिक सन्तुलनमा पर्ने प्रभावलाई समेत प्राथमिकतामा राखेका छन्।
विश्लेषकहरूका अनुसार एआई क्षेत्रको दीर्घकालीन सफलता प्रविधिको क्षमता मात्र होइन, त्यसको आर्थिक उपयोगिता, दिगोपन र वास्तविक उत्पादनशील परिणाममा निर्भर रहनेछ।
हाल देखिएको लागत वृद्धि र लगानी दबाबले एआई उद्योगको भविष्यबारे थप गम्भीर बहस सुरु गराएको छ।
प्रकाशित मिति: १९ जेष्ठ २०८३, मंगलबार
प्रतिक्रिया